Μια ρήση λέει ότι το «χρήμα φέρνει χρήμα». Αυτό ισχύει και στην περίπτωση μας. Το αρχικό κομπόδεμα μετατρέπεται σύντομα (κυριολεκτικά μέσα σε μια νύχτα) σε μεγάλη και στη συνέχεια πολύ μεγάλη περιουσία. Η μεγάλη και πολύ μεγάλη περιουσία ψάχνει νέες διεξόδους (επενδυτικές ευκαιρίες) οι οποίες θ’ αποφέρουν ακόμη μεγαλύτερα κέρδη που θα προστεθούν στα ήδη υπάρχοντα. Στο παρελθόν οι πλούσιοι (ολιγάρχες) ξόδευαν μέρος των χρημάτων σε αγαθοεργίες κτίζοντας και συντηρώντας εκκλησίες ή/και σχολεία, ανακαινίζοντας στάδια και κάνοντας λογιών-λογιών δωρεές. Με τα κοινωφελή αυτά έργα εκτός της προσφοράς τους στο Κράτος (το οποίο δεν χρειαζόταν να ξοδεύει από λεφτά που δεν του περίσσευαν) διαφημίζονταν στους συμπολίτες τους οι οποίοι με τον τρόπο αυτόν «ανέχονταν» τον μεγάλο πλούτο τους. Έτσι κι αλλιώς οι δωρεές τότε ήταν ένας τρόπος αναδιανομής του πλούτου αντικαθιστώντας την έλλειψη του κλιμακωτού Φόρου Εισοδήματος. Σήμερα ο πλούσιος (όπως άλλωστε και στην Αρχαιότητα) ξοδεύει κυρίως στον χώρο του θεάματος. Μπορεί η Αρχαία παράδοση που θέλει τον πλούσιο να συντηρεί άλογα ιπποδρόμου να συνεχίζεται (όπως επίσης και η χορηγία πολιτιστικών εκδηλώσεων ή και η επαγγελματική ενασχόληση με τον χώρο), αλλά λόγω της μικρής σημασίας των ιπποδρομιών οι πλούσιοι επεκτάθηκαν και στον χώρο του Επαγγελματικού Αθλητισμού.
Οι «γύρω-γύρω» (αυτοί δηλαδή για τους οποίους ο χώρος του Επαγγελματικού Αθλητισμού είναι σημαντικός) νομίζουν ότι αν ασχοληθεί κάποιος πολύ λεφτάς με το «μαγαζί» το οποίο υποστηρίζουν αυτό θα πάει καλύτερα. Συνήθως αυτό δεν είναι ακριβές γιατί για τουκαι ς ανθρώπους αυτούς οι επαγγελματικές ομάδες είναι μια ακόμα επιχείρηση. Η μόνη τους διαφορά είναι πως αυτές (οι ομάδες) εξασφαλίζουν αμεσότερη και μεγαλύτερη δημόσια προβολή σε σχέση με τις υπόλοιπες επιχειρήσεις τους (μέρος των οποίων είναι και οι χορηγίες-δωρεές). Εφ’ όσον οι «μεγιστάνες» βλέπουν τις ομάδες τους σαν κάθε άλλη επιχείρηση τους είναι ευνόητο ότι οι αποφάσεις τους είναι ανάλογες. Αυτό από την πλευρά του σημαίνει ότι αν το νομικό πλαίσιο λειτουργίας τους είναι ανεπαρκές η ιδιοκτησία τους θα το εκμεταλλευτεί δεόντως αποκομίζοντας όσα οφέλη μπορεί. Αντίθετα αν το νομικό πλαίσιο προβλέπει λειτουργικές διαδικασίες ελέγχου τότε ή δεν θ’ ασχοληθούν με τις ομάδες που υπόκεινται στο πλαίσιο αυτό ή αυτοί που θ’ ασχοληθούν θα είναι «σωστοί επιχειρηματίες» και όχι «αεριτζήδες/αρπακολατζήδες». Η διαφορά των μεν από τους δε δεν είναι δεδομένη όπως θα ήθελαν κάποιοι να πιστεύουν και φαίνεται μόνο από τον τρόπο που αυτοί λειτουργούν (τους επιτρέπει το πλαίσιο να λειτουργούν) στην πράξη.
Το νομικό πλαίσιο μπορεί να είναι λίγο ή πολύ «στενό» (προστατευτικό)ανάλογα με την σημασία που αποδίδει το κάθε Κράτος στον χώρο του Επαγγελματικού Αθλητισμού. Δυστυχώς στη Χώρα μας ο χώρος αυτός θεωρείται κάτι διαφορετικό από αυτό που όντως είναι (δηλαδή μια τυπική οικονομική δραστηριότητα όπως κάθε άλλη στην σφαίρα της Οικονομίας). Εξαιτίας αυτής της (σκόπιμα;) λανθασμένης αντιμετώπισης ο Επαγγελματικός Αθλητισμός χρησιμοποιείται σαν «πλυντήριο μαύρου χρήματος». Έτσι οποιαδήποτε ομάδα έχει την τύχη να πέσει στα χέρια αρπακτικών καθίσταται μετά από λίγο «προβληματική επιχείρηση» την οποία και στην πρώτη ευκαιρία ξεφορτώνονται χωρίς τύψεις. Κάποιοι ισχυρίζονται ότι αυτό θα μπορούσε να σταματήσει με την κατάργηση του επαγγελματικού χαρακτήρα του αθλητισμού. Παρακάμπτοντας το μάλλον προφανές ότι δηλαδή θα ήταν σχεδόν αδύνατη η επιστροφή σε μια προηγούμενη μορφή οικονομικής δραστηριότητας (μόνο ίσως από βιολογική άποψη να είναι δυνατή) η απάντηση γιατί αυτό είναι πολύ δύσκολο έως αδύνατο βρίσκεται στο ότι τότε όλοι οι αθλούμενοι θα έπρεπε να έχουν το δικό τους βιοποριστικό επάγγελμα. Εκτός και αν με την «κατάργηση του Επαγγελματικού Αθλητισμού εννοούμε απλώς την αλλαγή της κλίμακας των ποσών.
Ως «παρατηρητές» έχουμε πολλές φορές -και από πολύ καιρό- υπογραμμίσει την ανάγκη δημιουργίας από την αρχή ενός νέου πλαισίου λειτουργίας των επαγγελματικών μας ομάδων (και όχι μόνο). Η διαμόρφωση αυτού του νέου νομικού πλαισίου μπορεί να γίνει εύκολα και γρήγορα με την υποχρεωτική υιοθέτηση μέτρων και πρακτικών λειτουργίας που ήδη ισχύουν στην Ελληνική νομοθεσία και αφορούν κυρίως τις εισηγμένες στο Χρηματιστήριο. Βέβαια οι ίδιες οι Α.Α.Ε. θα μπορούσαν να υιοθετήσουν προαιρετικά ατά τα μέτρα και τις πρακτικές εφ’ όσον ότι δεν απαγορεύεται (ακόμη και αν δεν αναφέρεται ρητά στην αντίστοιχη νομοθεσία) μπορεί να εφαρμοστεί στην καθημερινή οργάνωση και λειτουργία τους. Η παρέμβαση του Κράτους κρίνεται απαραίτητη γιατί τότε αυτές οι ρυθμίσεις και οι πρακτικές θα καταστούν υποχρεωτικές.
Για τα προτεινόμενα μέτρα και ρυθμίσεις έχουμε αναφερθεί για τελευταία φορά εδώ & εδώ. Το κακό είναι πως η σημερινή ηγεσία του Υπουργείου Αθλητισμού συνεχίσει κατά τα φαινόμενα να κωφεύει πιθανόν γιατί (λανθασμένα) θεωρεί πως αυτό το πεδίο ανήκει σε «συναρμόδια Υπουργεία» π.χ. Οικονομικών, Εμπορίου. Θεωρούμε πως η ανάγκη είναι όχι μόνο αδήριτη αλλά και επιτακτική, καθώς πληθαίνουν τα δημοσιεύματα που εκτός από τον Γαύρο εμπλέκουν και την Α.Ε.Κ. σε σενάρια ιδιοκτησιακής αλλαγής. Θα θυμάστε πως από πέρισυ (Φλεβάρη και Απρίλη του 2014) ο Π. Αλιατάς είχε αποκαλύψει το ενδιαφέρον της COSCO για την ομάδα του λιμανιού (βλέπε εδώ). Πρόσφατα υπήρξε το σενάριο της πρότασης αγοράς της Α.Ε.Κ. από τον ιδιοκτήτη της Βαλένθια (βλέπε εδώ). Δεδομένου ότι δεν μπορούμε (ακόμη και να θέλαμε) ν’ αποτρέψουμε μια τέτοια πώληση (όταν αυτή συμβεί) αγωνιζόμαστε για την επιβολή με νόμο συγκεκριμένων μέτρων και πρακτικών με τις οποίες εξασφαλίζεται ένας βαθμός ελέγχου πάνω στην Α.Α.Ε. από όλους αυτούς για τους οποίους η Α.Α.Ε. έχει σημαντικό ρόλο στη ζωή τους. Φυσικά δεν ξεχνάμε ούτε για μια στιγμή ότι τα συστήματα και οι πρακτικές είναι καλά και λειτουργικά μόνον για όσο καιρό εφαρμόζονται πιστά (σύμφωνα με το πνεύμα και τις οδηγίες του νομοθέτη).
Ο καιρός και οι ανάγκες πιέζουν. Από δω και πέρα δεν θα φταίνε μόνο οι σημερινοί ιδιοκτήτες αν οι Α.Α.Ε. «πρώτης γραμμής» περάσουν χωρίς καμία εξασφάλιση κοινωνικού ελέγχου σε «ξένα χέρια». Εξίσου υπεύθυνοι θα είναι και αυτοί που το επέτρεψαν μη νομοθετώντας ότι ήδη ήταν αναγκαίο να έχει νομοθετηθεί. Αυτά για να μην παραγνωρίζουν μερικοί τις ευθύνες τους οι οποίες είναι και προσωπικές (τι έκανες στον πόλεμο Θανάση;). Καθ’ όσον ο τόπος μας είναι μικρός και είμαστε σχετικά λίγοι θεωρούμε ότι δεν θα χρειαστεί να γράψουμε κάτι παραπάνω, ευχόμαστε δε να μην χρειαστεί να επανέλθουμε.
Υ.Γ. Σχετικά με τον όρο «Ασιατικές τίγρεις» υπάρχει είτε μια ειρωνεία είτε μια πικρή αλήθεια (αναλόγως της οπτική του παρατηρητή). Οι ασιατικές τίγρεις όπως ια κκαι οι ασιατικοί ελέφαντες είναι υπό εξαφάνιση εξαιτίας της αύξησης τόσο του πληθυσμού (που οδηγεί σε πίεση για περισσότερο αστικό χώρο) όσο και της αύξησης της οικονομικής δραστηριότητας (η οποία τροφοδοτείται από την αύξηση του πληθυσμού αλλά και την τροφοδοτεί).
10 Αυγούστου 2015
παρατηρητήριο.